Poza utartym szlakiem – mniej znane miejsca warte odkrycia w okolicy Bukowiny

Rzepiska – wioska, w której czas płynie wolniej

Rzepiska to tatrzańska wieś pasterska na polskim Spiszu, która powstała w pierwszej połowie XVII wieku. Oddalona zaledwie kilka kilometrów od Hotelu Bukovina, pozostaje jedną z najcichszych miejscowości w gminie. Przez Rzepiska przebiegają dwa szlaki turystyczne – niebieski i czerwony – a sama wieś leży nad trzema potokami: Bryjów, Grocholów i Wojtyczków. Wieś zachowała swój charakter rolniczy, a mieszkańcy do dziś kultywują bogate zwyczaje pasterskie i nadal prowadzą wypasy owiec. Przemierzając rzepiskie pola i jadąc malowniczymi drogami, można podziwiać niespotykane gdzie indziej panoramy tatrzańskie. To idealne miejsce dla tych, którzy podczas pobytu w Bukowinie Tatrzańskiej szukają kontaktu z żywą kulturą góralską.

Jurgów – zbójnicka legenda u stóp Tatr

Według podania Jurgów założył zbójnik Jurko z Frankowej ze swoją dwunastoosobową drużyną. Niezależnie od tego, ile w tym prawdy, wioska ma naprawdę wielowarstwową historię. Najstarszym zabytkiem jest kościół zbudowany z drewna jodłowego p.w. św. Sebastiana Męczennika, ufundowany w 1650 roku – zachował się do dziś, a atrakcją turystyczną jest wizerunek diabła pokonanego przez Archanioła pod chórem. Warto też zajrzeć do Zagrody Sołtysów z ekspozycją spiskiego domostwa i zobaczyć stary tartak wodny – unikatowy przykład przemysłowego dziedzictwa regionu, funkcjonujący dzięki napędowi wodnemu z kanału Przekopa. Jurgów leży przy samej granicy ze Słowacją, więc wypad łatwo połączyć z krótką wycieczką na słowacką stronę Tatr.

Litwinka – kwadrans marszu, panorama na cztery strony

Litwinka to niewysokie wzgórze w Czarnej Górze, u stóp którego płynie rzeka Białka. Na szczycie znajduje się widoczny z daleka krzyż, a po wejściu – co zajmuje około 15 minut – można podziwiać panoramę Tatr, Babiej Góry, Gorców i Pienin. Nie trzeba żadnego sprzętu, wystarczą wygodne buty. Nawet z małymi dziećmi da się tu wejść bez większego wysiłku – dlatego Litwinka świetnie sprawdza się jako popołudniowy spacer między innymi atrakcjami pobytu. Więcej podobnych propozycji prezentujemy w zestawieniu najpiękniejszych punktów widokowych blisko Hotelu Bukovina.

Wierch Przedomiański i Wierch Niski – perełki pod nosem

Te trasy zna niewielu turystów, choć startują praktycznie z centrum Bukowiny. Szlak na Wierch Przedomiański to jeden z łatwiejszych, a jednocześnie bardziej malowniczych szlaków – liczy około 5 km i startuje tuż obok Urzędu Gminy. Prowadzi głównie drogami szutrowymi, a dzięki niewielkiemu zalesieniu trasy można podziwiać piękne widoki na Bukowinę Tatrzańską oraz panoramę Tatr.

Wierch Niski to nieco bardziej wymagający wariant. Trasa wiedzie przez Wysoki Wierch oraz Wierch Przedomiański, z możliwością przedłużenia do Wierchu Spiskiego – czas przejścia to około 1,5 godziny. Oba szlaki nadają się również do jazdy rowerem, a ciekawe trasy rowerowe w okolicy to temat na osobną lekturę.

Czy wiesz, że...

• Na terenie gminy Bukowina istnieje około 60 km oznakowanych ścieżek spacerowych oraz wiele tras nieoznakowanych?

• Kapliczka Brzezińskiego na Wierchu Olczańskim datowana jest na 1922 rok i została ufundowana przez warszawskiego malarza Jana Brzezińskiego – współzałożyciela Towarzystwa Przyjaciół Bukowiny?

• W Rzepiskach zachowały się liczne ślady magii i guseł, a mieszkańcy do dziś stosują ziołolecznictwo?

• Miejscowa ludność Jurgowa zajmowała się pasterstwem wysokogórskim, a w XX wieku na terenie wsi działały młyny, elektrownia, tartak i folusz zasilane siłą wody rzeki Białki?

Jak zaplanować odkrywanie tych miejsc?

Klucz tkwi w rozłożeniu wycieczek na kilka dni. Jedno popołudnie na Litwinkę, drugie na spacer Wierchem Przedomiańskim, trzecie na wyprawę do Jurgowa. Filozofia slow travel sprawdza się tu doskonale – zamiast odhaczać kolejne punkty, lepiej naprawdę poczuć klimat jednego czy dwóch miejsc. Po każdej wędrówce goście Hotelu Bukovina mogą zregenerować się w Termach Bukovina, dostępnych bezpośrednio z hotelu. Pomysłów na aktywny wypoczynek nie brakuje przez cały rok.

Najczęstsze pytania i odpowiedzi

Czy mniej znane szlaki w okolicy Bukowiny są bezpieczne dla rodzin z dziećmi?

Zdecydowanie tak. Trasy takie jak Wierch Przedomiański czy Litwinka są łagodne i nie wymagają specjalistycznego sprzętu. Wystarczą wygodne buty i woda. Planującym rodzinne wycieczki polecamy zestawienie łatwych szlaków w Tatrach.

Ile czasu potrzeba na zwiedzenie Jurgowa?

Na spokojne zwiedzenie – z wizytą w kościele, Zagrodzie Sołtysów i przy tartaku – warto zarezerwować 2–3 godziny. Miejscowość leży tuż przy granicy, więc można to połączyć z wypadem na Słowację.

Czy do Rzepisk i na Litwinkę da się dojechać samochodem?

Do Rzepisk prowadzi droga z Bukowiny Dolnej przez Jurgów. Na Litwinkę również dojedziemy autem, choć sam szczyt wymaga krótkiego spaceru. Hotel Bukovina to świetna baza wypadowa na tego typu wyprawy.

Kiedy najlepiej odwiedzać te miejsca?

Wielką zaletą opisanych tras jest ich całoroczna dostępność. Wiosna i jesień gwarantują najmniej turystów oraz piękne kolory natury. Latem warto wyruszać rano – światło jest lepsze do zdjęć, a temperatury przyjemniejsze. Zimą Wierch Przedomiański sprawdzi się nawet jako trasa do narciarstwa biegowego.

Czy warto zabrać na te trasy rower?

Jak najbardziej. Wierch Przedomiański, Wierch Niski, a nawet szlak z Czarnej Góry do Rzepisk nadają się do pokonania na dwóch kółkach. Goście Hotelu Bukovina mogą skorzystać z hotelowej wypożyczalni rowerów. Polecane szlaki widokowe wokół Bukowiny omawiamy szczegółowo w osobnym wpisie.